Archive for November, 2009
Goniany
Liczba graczy
Nieograniczona
Zalecenia wiekowe
7+
Czas gry
Dowolny
Elementy strategii
Brak
Wymagane umiejętności
szybkość, zwinność, zręczność
Losowość
Brak
Berek - dziecięca gra ruchowa, polegająca na tym, że jedna osoba (nazywana berkiem) musi dotknąć dowolną z pozostałych osób biorących udział w zabawie. Dotknięta osoba staje się berkiem, a poprzedni berek staje się zwykłym uczestnikiem zabawy. W grze może wziąć dowolna liczba osób. Zabawa nie jest ograniczona w czasie regułami, a zazwyczaj kończy się gdy większość uczestników poczuje się zmęczona.Klasyczną odmianą Berka jest Berek Goniany.Który został opisany.Jeżeli gracze chcą mogą ograniczyć grę czsowo i wtedy gra będzie bardziej rywalizacyjna niż towarzyska.Kiedy jest dużo uczestników mogą być dwa Berki.Jeżeli berkowi uda się to zrobić - wygrywa, jeżeli nie, zwyciężają wszyscy niezłapani.
Popularne Warianty
Popularną odmianą jest berek kucany. Gracz musi kucnąć i wtedy go nikt nie złapie.
Jeszcze jednym popularnym wariantem w Polsce jest drewniany berek, gdzie trzeba dotknąć jakiegoś surowca np. drewna. Są też inne tego typu odmiany np. żelazny berek czy szklany. Jeżeli na terenie jest dużo surowców można wyznaczyć bazę.
Istnieje gra zwana „zamrożonym berkiem” polega na tym, że osoba złapana przez berka staje w rozkroku i nie może się ruszyć dopóki inna z osób nie przejdzie jej pod nogami. Jeżeli berkowi uda się złapać (zamrozić) wszystkich - wygrywa.
Miejsce do zabawy
Do gry w berka potrzebny jest otwarty, rozległy teren, np. plac zabaw.
Zobacz też
Stary niedźwiedź
Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji.
Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.
Uwaga: Aby ułatwić pracę, dodaj do szablonu parametr |data=2009-11
Ten artykuł dotyczy lotnictwa. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Kitesurfing
Buggykiting - żeglowanie po piachu przy pomocy latawca
Latawiec
Latawiec – zabawka
Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
Latawiec
Latawiec to najstarszy znany przyrząd latający cięższy od powietrza (aerodyna).
Spis treści
//
Historia
Historia owego jednego z najstarszych przyrządów latających cięższych od powietrza sięga około 200 lat przed naszą erą, a jego ojczyzną są Chiny. Najdawniejsze wzmianki dotyczą drewnianego latawca-gołębia, skonstruowanego przez Chińczyka Mo Ti. Z Chin latawiec zawędrował, za pośrednictwem kupców i marynarzy, do Korei, Japonii, na Archipelag Malajski, przez Birmę i Indie do krajów arabskich i Afryki Północnej, aż w końcu w XIV wieku trafił do Europy, a pod koniec XIX stulecia dotarł także do Ameryki i Australii. W Polsce latawce niewątpliwie musiały być znane od czasu najazdu Tatarów, kiedy to w bitwie pod Legnicą w 1241r. stosowane były latawce o smoczych kształtach; pewne informacje przekazane zostały przez rysowników i malarzy - były to latawce w formie dziecięcych zabawek, a te namalowane dane pochodzą z przełomu XVIII i XIX wieku.
W Tajlandii puszczanie latawców było rozrywką rodziny panującej i zajmowało to tyle czasu, że władca często nie miał kiedy zająć się sprawami państwowymi. Dlatego w roku 1358 wydano edykt zakazujący używania latawców w pałacu królewskim i w jego okolicach.
Japonia natomiast jest krajem, gdzie latawiec jest najbardziej ukochaną zabawką, a zarazem i ważnym symbolem. Piątego dnia piątego miesiąca każdego roku wypuszcza się tam ogromną ilość latawców dla uczczenia męskich potomków, co ma na celu dodanie tymże potomkom waleczności, płodności i wszystkiego co najlepsze. Także w Japonii, setki lat temu, powstało Rokkaku, czyli walki olbrzymich latawców.
W Syjamie latawce pełniły funkcje podobne jak w Europie proporce czy flagi. Królowie i książęta kazali wypuszczać nad swoimi posiadłościami barwne latawce, symbolizujące dostojeństwo i władzę.
W całej Europie latawce stały się popularne w XVII stuleciu, a ich zasadniczy romboidalny kształt nie zmienił się do dziś. Niegdyś wysmarowane siarką, zmieszaną z woskiem i prochem, po podpaleniu liny uwięziowej używane były przez białych misjonarzy jako wiadomość od zagniewanego Boga i stały się skutecznym środkiem krzewienia chrześcijaństwa wśród barbarzyńców.
Latawce były (i są) wykorzystywane do rozmaitych celów, a także stały się obiektem licznych eksperymentów. Oto kilka ciekawszych dat z przebogatej historii latawców:
- w 1749r. po raz pierwszy wykorzystano latawiec do celów meteorologicznych; Thomas Melville i Alexander Wilson zmierzyli temperaturę na wysokości 900m za pomocą termometru umieszczonego właśnie na latawcu;
- w 1752r. Benjamin Franklin dokonał pomiaru ładunków elektrostatycznych, wypuszczając latawiec z umocowanym metalowym kluczem w czasie burzy, co doprowadziło do wynalezienia piorunochronu;
- w 1760r. po raz pierwszy wykorzystano latawiec do celów ratownictwa morskiego;
- w roku 1835 w USA powstało stowarzyszenie naukowo-badawcze, klub latawcowy Franklin Kite Club;
- w 1846r. Rosjanin A. Popow wykorzystał linkę holowniczą latawca jako antenę radiową;
- w 1883r. meteorolog E. D. Archibald rozpoczął w Anglii badania górnych wiatrów przy użyciu latawca, dzięki czemu odkrył dziś już dobrze znane fakty: zwiększanie się prędkości wiatru wraz ze wzrostem wysokości oraz zmiany jego kierunku;
- w roku 1887 ten sam Archibald po raz pierwszy użył aparatu fotograficznego umocowanego na latawcu do wykonania zdjęć z powietrza; metoda ta do dziś wykorzystywana jest m.in. w archeologii lotniczej;
- w 1893r. Anglik Lawrence Hargrave wynalazł latawiec skrzynkowy, który stosowany następnie był m.in. do badań meteorologicznych;
- w roku 1894 natomiast Amerykanin McAdie ulepszył latawiec stosowany w badaniach meteorologicznych i wraz z W. Eddym, który udoskonalił konstrukcję latawców sondażowych, wyposażał małe statki powietrzne w samopiszącą aparaturę pomiarową; w tym też roku pięć latawców Eddy’ego wraz z aparaturą o masie ok. 5kg wzniosło się na wysokość ponad 500m;
- w 1901r. odbyła się pierwsza transatlantycka transmisja radiowa z użyciem linki latawca wzniesionego na wysokości 120m, której to transmisji twórcą był Guglielmo Marconi;
- w 1903r. Anglik C. Cody pokonał kanał La Manche w łodzi holowanej przez latawiec skrzynkowy;
- w 1910r. we Francji powstała wojskowa jednostka latawcowa przystosowana do załogowych lotów obserwacyjnych (latawiec typu Cody z zawieszonym obserwatorem);
- w roku 1938 Polak M. Bohatyrew opatentował latawcowy system szkolenia skoczków spadochronowych;
- w latach 1940-1945 wszystkie brytyjskie samoloty wyposażone były w sprzęt ratowniczy, w skład którego wchodził mały składany latawiec skrzynkowy do rozwijania linki antenowej aparatury radiowej;
- w roku 1950 Główna Kwatera Związku Harcerstwa Polskiego zorganizowała pierwsze korespondencyjne ogólnopolskie zawody latawcowe;
- w 1956r. na Arktyce i Antarktydzie uczeni radzieccy za pomocą latawców dokonali pomiarów dolnych warstw atmosfery ziemskiej;
- w roku 1979 pokonano po raz kolejny rekord wyniesionej wysokości meteorologicznych aparatów pomiarowych umieszczonych na latawcu do 10 tysięcy metrów!
Pierwsze latawce budowano z takich materiałów jak bambus, jedwab czy papier. Dzisiejsze latawce bardzo różnią się nawet od swoich odpowiedników sprzed 10-20 lat. Obecnie do ich produkcji używa się wysoce zaawansowanych technologicznie materiałów, a kształty czy wykroje projektuje się na komputerze. Latawce szyje się ze specjalnych tkanin poliestrowych, poliamidowych, powlekanych silikonem z delikatną siatką wewnątrz, która dodatkowo wzmacnia tkaninę. Dzięki temu są one bardzo wytrzymałe i ultralekkie. Do konstrukcji szkieletów używane są pręty i rurki z włókien szklanych lub węglowych, a także linki o niewiarygodnie dużej wytrzymałości, takie jak m.in. dyneema, technora, aramid czy kewlar. Kapy, łączniki, zabezpieczenia, karabinki oraz wzmocnienia to także wyspecjalizowane materiały, które czynią latawiec naprawdę profesjonalnym obiektem latającym.
Podział latawców ze względu na budowę
Gwałtowny rozwój nowych, lekkich i bardzo wytrzymałych materiałów do konstrukcji latawców spowodował, że pojawiło się bardzo wiele konstrukcji, które umożliwiły, nawet przy bezwietrznej pogodzie, albo przy bardzo silnym wietrze na kontrolowany lot latawca. Na uwagę zasługują tu latawce sterowane (akrobatyczne), które w szybkim tempie, także w Polsce, choć jeszcze nie na tak dużą skalę, jak w krajach Europy Zachodniej, zdobywają coraz więcej zwolenników.
Za rozwojem latawców i sportu latawcowego podąża powstawanie coraz to nowszych gatunków latawców. Można je klasyfikować biorąc pod uwagę wiele różnych wariantów, w zależności od wielkości, materiałów czy też samej konstrukcji oraz sposobu użytkowania. I tak, wyróżnia się:
- płaskie
- półpłaskie
- typu delta
- skrzynkowe
- saneczkowe
- wirnikowe
- komorowe
- do walki powietrznej
- akrobatyczne
- fotograficzne
Ciekawostki i rekordy
Rekord świata w wysokości lotu latawca należy do USA i został ustanowiony w 1919 roku. Zestaw siedmiu latawców osiągnął wysokość 9740 metrów.
Wykonywano wiele prób wzlotu człowieka za pomocą latawca. Wiele z nich się udało. W trakcie I wojny światowej Niemcy używali wielkich latawców skrzynkowych do kierowania ogniem artylerii. Latawce w układach wielostopniowych znajdowały zastosowanie w podnoszeniu lin i sieci zaporowych obrony przeciwlotniczej.
W 1904 roku, Anglik Cody pokonał kanał La Manche w łodzi holowanej przez latawiec. Obecnie latawce są stosowane przez niektórych rybaków w Indonezji do połowu ryb.
Wiele eksperymentów naukowych z użyciem latawca wykonał Benjamin Franklin. Dzięki nim udowodnił między innymi, że chmury burzowe naładowane są elektrycznie.
Przypisy
- ↑ FLY2SKY.PL
Linki zewnętrzne
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o latawcu
Latawiec skrzynkowy
Latawiec skrzynkowy - latawiec zbudowany w formie skrzynki. Latawce tego typu posiadają relatywnie dużą siłę nośną z jednostki powierzchni w porównaniu do latawców płaskich. Latawce tego typu przeżyły ogromny rozwój na przełomie XIX i XX wieku, stając się pierwowzorami dla późniejszych konstrukcji samolotowych. Uzda jest tu jedno- lub wielopunktowa. Przeznaczone są głównie na umiarkowany i silny wiatr. Paweł Elsztein, dziennikarz, autor ponad 70 książek i ok. 500 artykułów z dziedziny lotnictwa, modelarstwa i astronautyki, wymienia cztery podstawowe typy latawców skrzynkowych: latawiec Pottera, latawiec Conynego, latawiec Hargrave’a oraz latawiec Cody’ego. Charakterystyczna jest dla nich przestrzenna forma i sztywna konstrukcja.
Część tekstu pochodzi z portalu latawcowego FLY2SKY.PL i został dodany przez autora tej strony.
Kobiety bawiące się w ciuciubabkę, rysunek z 1803.
Cornelis Troost - zabawa w ciuciubabkę - XVIII wiek.
Ciuciubabka - zabawa dziecięca.
Spis treści
//
Zasady
Jedno dziecko zostaje ciuciubabką, której zasłania się oczy. Pozostałe dzieci otaczają ciuciubabkę. Na hasło “łap nas!” łapie następną ciuciubabkę.
Nazwa
Ciuciubabka to także tytuł piosenki wykonywanej przez Czesława Niemena, której słowa zachęcają do udziału w popularnej zabawie.
Sytuacja bohatera zabawy polegająca na poruszania się po omacku znalazła odbicie w użyciu nazwy tej zabawy dla określenia “działania bez należytego rozpoznania” np. “polityczna ciuciubabka”.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2449499
Linki zewnętrzne
Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
Ciuciubabka
Zobacz hasło ciuciubabka w Wikisłowniku
XIX-wieczna ilustracja zabawy ze skakanką
Skakanka – przyrząd gimnastyczny lub zabawka dziecięca, składająca się ze sznurka (linki) z uchwytami na końcu. Wprawiana w ruch obrotowy i przeskakiwana.
Kobiety bawiące się w ciuciubabkę, rysunek z 1803.
Cornelis Troost - zabawa w ciuciubabkę - XVIII wiek.
Ciuciubabka - zabawa dziecięca.
Spis treści
//
Zasady
Jedno dziecko zostaje ciuciubabką, której zasłania się oczy. Pozostałe dzieci otaczają ciuciubabkę. Na hasło “łap nas!” łapie następną ciuciubabkę.
Nazwa
Ciuciubabka to także tytuł piosenki wykonywanej przez Czesława Niemena, której słowa zachęcają do udziału w popularnej zabawie.
Sytuacja bohatera zabawy polegająca na poruszania się po omacku znalazła odbicie w użyciu nazwy tej zabawy dla określenia “działania bez należytego rozpoznania” np. “polityczna ciuciubabka”.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2449499
Linki zewnętrzne
Zobacz zbiór multimediów na Wikimedia Commons:
Ciuciubabka
Zobacz hasło ciuciubabka w Wikisłowniku
Latawce typu delta - twórcą tych latawców jest Amerykanin, pracownik NASA, Francis Rogallo. Konstrukcja ta jest stosunkowo młoda i jak sama nazwa wskazuje ma kształt trójkąta równoramiennego. Delty posiadają najczęściej jednopunktową uzdę i są “królowymi lekkich wiatrów”, a więc idealnie zdają egzamin w sytuacjach podbramkowych, kiedy pokaz latawcowy z trudem odbywa się tak, jak został zaplanowany z powodu bardzo słabego wiatru.
Tekst pochodzi z portalu latawcowego FLY2SKY.PL i został dodany przez autora tej strony.
XIX-wieczna ilustracja zabawy ze skakanką
Skakanka – przyrząd gimnastyczny lub zabawka dziecięca, składająca się ze sznurka (linki) z uchwytami na końcu. Wprawiana w ruch obrotowy i przeskakiwana.
Latawce płaskie (jednopowierzchniowe) - grupa ta jest bardzo obszerna, a wspólną cechą tych latawców jest płaska powierzchnia nośna, która przybierać może najrozmaitsze kształty, takie jak np. prostokąt, gwiazda, sześciobok foremny, a także ptaki, węże itd. Elementem niezbędnym jednopowierzchniowców jest długi ogon oraz dwu lub wielopunktowa uzda.
Tekst pochodzi z portalu latawcowego FLY2SKY.PL i został dodany przez autora tej strony.
Latawce typu delta - twórcą tych latawców jest Amerykanin, pracownik NASA, Francis Rogallo. Konstrukcja ta jest stosunkowo młoda i jak sama nazwa wskazuje ma kształt trójkąta równoramiennego. Delty posiadają najczęściej jednopunktową uzdę i są “królowymi lekkich wiatrów”, a więc idealnie zdają egzamin w sytuacjach podbramkowych, kiedy pokaz latawcowy z trudem odbywa się tak, jak został zaplanowany z powodu bardzo słabego wiatru.
Tekst pochodzi z portalu latawcowego FLY2SKY.PL i został dodany przez autora tej strony.
